جوزپه پنون(1) هنرمند و مجسمه ساز فرانسوی است که می توان او را از جریان سازان هنر مفهومی(2) با رویکرد نوینی به محیط زیست و طبیعت به حساب آورد. آثار پنون به عنوان بخشی از جنبش هنری پوورا(3) به سرچشمه های هنر باز می گردد. بنیانگذار این جنبش هنری، جرمانو چلانت، منتقد ایتالیایی است که در جریان اعتصاب کارگران و دانشجویان ایتالیایی در سال 1968 آن را پایه نهاد.
آثار پنون در فرم، ساده و روستایی و در اندیشه، فرهیخته و پالوده است و به پیوند انسان و طبیعت می پردازد. آشکار شدن نهال پنهان در تنه ی پنج تنی(4) یک درخت، از کارهای زیبای جوزپه پنون با نام «سرو ورسای»(5) است. ایده ی این اثر مفهومی، رویکرد یادمانی به وزش گردبادی سهمگین در دسامبر سال 1999 در فرانسه بود که در آن تعداد زیادی از درختان جنگل کتو(6)ی این کشور از بین رفتند. وی این درخت را که در طوفان به زمین فرو افتاده بود، خرید و به مدت دو سال به تنهایی بر روی آن کار کرد.

بر اساس نوشته‌ی مورخین عهد افشاری، نادرشاه در زمان حیاتش دستور ساخت مقبره‌ای برای خود و خانواده‌اش داده بود. صاحب «عالم آرای نادری» ضمن نام بردن از اقدامات نادر، اشاره‌ای به ساختمان مقبره‌ی وی دارد که «و دیگر حسب امر مقرر شد که در قبله‌ی خیابان بالا در جنب عمارات چهارباغ شاهی (در مشهد) مقبره‌ای از خشت و گل بنا نهادند و این آثار در سنه‌ی خمس و اربعین و مائه بعد الالف من الهجره النبویه (1145 ه-ق) به اتمام رسید».
محمدعلی حزین لاهیجی در تاریخ خود پیرامون این موضوع می نویسد: «در آن شهر (مشهد) مقبره‌ی عالیه جهت خود عمارت نموده و انجام داد بعد از اتمام بر دیوار آن بقعه این بیت نوشته دیدند؛
در پرده هیچ نیست که نباشد نوای تو
عالم پر از تو و خالی‌ست جای تو
و چندان که تفحص نمودند معلوم نشد».

دیرزمانی‌ست که معماری گیلان با دارا بودن شاخص‌های ویژه‌ی خود كه حاصل كنش و واكنش انسان و طبیعت می‌باشد، جزو نادرترین و اصیل‌ترین معماری این مرزوبوم شناخته شده است. شناخت معماری گیلان در حقیقت شناخت مردمانی‌ست كه روند زندگی خود را در قالب معیارهای انسانی و فرهنگی به صداقت و سادگی طبیعت پیرامون خود گذرانده و سیر تاریخی آن را تا به امروز ادامه داده‌اند.

رشد بی‌رویه جمعیت کره‌ی زمین باعث بروز مسائلی هم‌چون تخریب جنگل‌ها، انقراض گونه‌های گیاهی، مصرف بی‌رویه‌ی انرژی، گرم شدن کره‌ی زمین و... شده است . در دو قرن اخیر اقداماتی برای حفظ محیط زیست و نجات کره‌ی خاکی صورت پذیرفت. جایی که توسعه‌ی پایدار [1] کم کم مفهوم خود را می‌یافت؛ برای جلوگیری از بروز مشکلاتی هم‌چون نابودی منابع طبیعی، تخریب اکوسیستم‌ها[2]، آلودگی و...، راه‌حل‌هایی در مقابل الگوهای سنتی کالبدی، اجتماعی و اقتصادی ارائه شد که مفهوم توسعه‌ی پایدار از آن برداشت می‌شود.
به عنوان تعریف می‌توان سخن از توسعه‌ای را به میان آورد که بتواند نیازهای کنونی را بدون از دست دادن توانایی‌های نسل‌های آینده در رفع نیازهای‌شان، تامین کند و در بلندمدت، سلامت انسان و نظام‌های اکولوژیکی را بهبود بخشد. سرمایه‌گذاری به طور کافی در زمینه‌ی بهداشت، آموزش، جمعیت و انرژی از اهداف توسعه‌ی پایدار است. به طوری که برای نسل‌های آینده، بدهی اجتماعی به وجود نیاید.

زمانی که پای هنر به خیابان گشوده شد

شخصی معمولی، شاعری را در مکانی بدنام می‌بیند. تعجب می‌کند، چرا که تصوری والا و بی گناه از او داشته. در مقابل ابراز تعجب او، شاعر رندانه ماجرایی را برای‌اش تعریف می‌کند:

«چندی پیش، هنگامی که داشتم با عجله از عرض بولوار عبور می‌کردم، در همان حال که میان گل و لای ورجه و وورجه می‌کردم و از خلال این آشوب متحرک که در آن مرگ ناگاه از هرسو چهار نعل سر می‌رسد، راه گریزی می‌جستم، هاله‌ام طی حرکتی ناگهانی از سرم لغزید و به درون گل ولای ماکادام فروافتاد. شهامت آن را نداشتم که از زمین بردارمش. فکر کردم از دست دادن نشان صنفی ام ناراحتی کمتری در پی دارد تا شکسته شدن استخوان هایم. و با خود گفتم، از اینها گذشته، هیچ بخت شوری نیست که تسلایی در پی نداشته باشد. از این پس خواهم توانست در هیئتی ناشناس ولگردی کنم، دست به اعمال ناشایست بزنم، و مثل هر انسان فانی عادی تن به هرزگی بسپارم. و در نتیجه، چنانچه می‌بینی، من هم اینجایم، مردی درست همانند خود تو.»

عنوان انگليسی: Richness Of Meaning In Architecture With Hypertext

در تاریخ معماری، آغاز نوشتن درباب معماری در قالب نظریه و پدیدار شدن ادبیات(1) در این رشته را می‌توان به زمان ویتروویوس ( 85-20 ق. م ) نسبت داد، البته این دوره، هنگامی بود که هنوز گوتنبرگ صنعت چاپ را اختراع نکرده بود. دستنوشته ها ویتروویوس بر کاغذهای ضخیم آن دوران، به نسل های بعد منتقل شد. نقطه ی اوج نظریه پردازی در معماری را می‌توان از اواسط دهه ی 1960میلادی دانست که زمزمه های علیه جنبش مدرن علل الخصوص معماری آغاز گشت.

در امتداد انتقادات و رواج تفکر پست مدرنیستی علیه جنبش مدرنیسم و رجوع نوستالژیک به گذشته، به تدریج منابع فکری عموما حاکی از وفور پارادایم(2) های نظری و یا چارچوب های ایدئولوژیکی شکل گرفت که بحث های درونمایه ای را سازمان می‌داد. این نظریات جدید که عمدتا درباب رفع و رجوع کردن بحران معنای بوجود آمده در معماری ارائه شده بود نقش مهمی را در پژوهش معماری پس از فروپاشی جنبش مدرن ایفا می‌نمود. در کل، نظریه های پست مدرن معماری را می‌توان نشانگر بحران معنا در این رشته دانست .

هنر به عنوان یکی از ابعاد خداگونگی و معنوی انسان و خلاق ترین کوشش وی در مسیر رسیدن به تکامل روحی محسوب می شود . از آفرینش یا ساختن بعنوان اولین هنر ، تا متمم های آن تحت لوای هفت هنر ، الزاما با زیبایی شناسی عجین نبوده ولی همواره با خلاقیت (Creativity)همراه بوده است . این هنرهای هفتگانه به معماری ،هنرهای دستی ، هنرهای ترسیمی ، ادبیات ، موسیقی ، حرکات موزون و هنرهای نمایشی قابل دسته بندی اند .

در کارنامه کاری میس وندروهه ، معمار مطرح آلمانی یک بنای یادبود سیاسی وجود دارد که متعلق به رزا لوکزامبورگ و کارل لیبکنخت دو تن از رهبران حزب کمونیست آلمان و از چهره های مطرح سوسیالیستی در آغاز قرن بیستم است.

مرگ و تولد از دغدغه های همیشگی انسان بوده و تجلی آن در هنر نیز طبیعی است. از دوره های ابتدایی تا امروز ، بشر به فراخور موقعیت و تفکر خود به گونه ای به این تضاد و یا به هر کدام از قطب های آن نگریسته. در این فرصت نگاهی می اندازیم به درگیری برخی از هنرمندان قرن بیستم با موضوع مرگ و تضاد آن با زندگی.